Orman yangını

Erken çık. Geç kalan tahliye, tahliye değil kaçıştır.

Türkiye'de durum

Türkiye'nin Akdeniz ve Ege kıyı bandı yüksek riskli kuşaktır; yaz aylarında sıcak, kuru ve rüzgârlı günler yangını saatler içinde kilometrelerce taşıyabilir. Yangın ihbar hattı 177.

O anda — sırayla

Tahliye çağrısını bekleme, erken çıkOrman yangınında en ölümcül hata geç çıkmaktır. Duman ve alev yaklaşırken yola çıkmak, kapalı yol ve görüş sıfır demektir. Şüphedeysen erken çık.
Rüzgârın yönünü öğren, yan tarafa kaçYangın rüzgâr yönünde ve yokuş yukarı hızlanır. Alevin önünden kaçma; rüzgâra dik yönde, mümkünse yokuş aşağı ve yanmış alana veya açıklığa doğru uzaklaş.
Ağzını ve burnunu örtNemli bez veya maske kullan. Duman ve ince partikül (PM2.5) alevden önce gelir ve nefes yollarını daraltır.
Araçtaysan camları kapat, klimayı içe alHavalandırmayı iç devreye getir ki duman kabine dolmasın. Farları yak. Alev yolu keserse alçak, bitkisiz bir alanda dur; araçtan çıkma, yere yat.
112 ve 177Orman yangını ihbar hattı 177. Yerini olabildiğince tarif et: yol, köy, mevki adı ve mümkünse konum.

Ya o an…

Evde kalmak zorundaysan: Tüm pencere ve kapıları kapat, panjur ve perdeleri kapat, havalandırmayı durdur, tüpü evden uzaklaştır, bahçe hortumunu bağlı bırak ve içeride ıslak bez bulundur.
Hayvanların varsa: Erken tahliyede yanına al veya serbest bırak; bağlı hayvan kaçamaz. Tahliyeyi hayvan için geciktirme.
Yayan kaldıysan: Yanmış (siyah) alan en güvenli yerdir — orada yakıt bitmiştir. Dere yatağı ve boğaz gibi dar-dik yerler baca gibi çeker, girme.

Öncesinde — hazırlık

Ev çevresindeki yakıtı temizle: kuru ot, çalı, odun yığını, çatı ve olukta biriken yaprak. Binanın ilk birkaç metresi çıplak olmalı.
Tahliye çantanı yangın mevsiminden önce hazırla ve arabada/kapıda tut.
İki ayrı tahliye rotası belirle — tek yol kapanır.
Anız ve bahçe atığı yakma; Türkiye'de orman yangınlarının büyük bölümü insan kaynaklıdır.
OGM ve valilik duyurularını takip et, yangın riski yüksek günlerde ormana girme yasaklarına uy.

Afet çantası ve aile buluşma planı

Sonrasında

Hava kalitesi günlerce bozuk kalır; çocuk, yaşlı, astım ve kalp hastası dışarı çıkmasın.
Sıcak noktalar yeniden alevlenebilir; kül altına basma.
Yanmış yamaçta ilk yağmurda heyelan ve çamur akışı riski yükselir — dere yatağına yaklaşma.

Doğru bilinen yanlışlar

YANLIŞ · Vatandaş da müdahale etmeli, herkes söndürmeye gitmeli.

DOĞRU · Söndürme profesyonelin işidir; sen erken ve düzenli tahliye et.

Eğitimsiz ve donanımsız müdahale hem ikinci bir kurban üretir hem de ekiplerin çalışma alanını ve yolları tıkar. Vatandaşın en değerli katkısı erken ihbar (177) ve yolu boş bırakmaktır.

Kaynak: OGM · AFAD

YANLIŞ · Alevi görene kadar vakit var.

DOĞRU · Alev görünmeden çık.

Yangın cephesi rüzgârla sıçrayarak ilerler ve kıvılcım cepheden kilometrelerce öne düşebilir. Alevi gördüğünde yol çoktan duman altında olur.

Kaynak: OGM

Tüm afetlerdeki doğru bilinen yanlışlar

Kaynaklar

OGM — Orman Genel Müdürlüğü · bağlantı
AFAD — Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı · bağlantı
MGM — Meteoroloji Genel Müdürlüğü · bağlantı

Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır ve resmî uyarının yerine geçmez. Gerçek acil durumda 112 ve AFAD 122 talimatı esastır.

Afet anı ekranı Hazırlık Toplanma alanı haritası